YKS'ye 265 gün

TYT Yerleşme Testi

TYT Coğrafya Yerleşme konusundan 10 soruluk süreli test. Başla butonuna bas, soruları çöz; bitirdiğinde netini ve her sorunun çözümünü anında gör. Testin altında konu özetini de bulabilirsin.

  • 10 soru
  • 10 dakika
  • Çözümlü
  • Test 1/2
10:00 0/10 soru işaretlendi

  1. Soru 1

    Aşağıdakilerden hangisi yerleşme yerlerinin seçiminde etkili olan doğal faktörlerden biridir?

  2. Soru 2

    Genellikle tarım faaliyetleri için kurulan, köyden küçük ve bir köye bağlı olan, bazıları zamanla köy statüsü kazanan kır yerleşmesi aşağıdakilerden hangisidir?

  3. Soru 3

    Aşağıdakilerden hangisi Doğu Karadeniz'de dağınık kır yerleşmelerinin yaygın olmasında etkili değildir?

  4. Soru 4

    Aşağıdaki şehir – öne çıkan fonksiyon eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

  5. Soru 5

    Kent nüfusu 54 milyon, kır nüfusu 18 milyon olan bir ülkede kentleşme oranı (kent nüfusunun toplam nüfusa oranı) yüzde kaçtır?

  6. Soru 6

    Kır yerleşmeleriyle ilgili
    I. Temel ekonomik faaliyetler tarım ve hayvancılıktır.
    II. Nüfus yoğunluğu kentlere göre azdır.
    III. Hizmet sektöründe çalışanların oranı kentlere göre fazladır.
    ifadelerinden hangileri doğrudur?

  7. Soru 7

    Aşağıdaki bölge ya da yöre – geleneksel konut yapı malzemesi eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

  8. Soru 8

    Bir kıyı kentinde liman fonksiyonunun gelişmesinde
    I. kıyının doğal liman kurmaya elverişli, korunaklı ve derin olması,
    II. gerisindeki alanın (hinterland) ekonomik bakımdan gelişmiş olması,
    III. iç kesimlere ulaşımın kolay olması
    durumlarından hangileri etkilidir?

  9. Soru 9

    Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'de 1950'den sonra kent nüfusunun hızla artmasının nedenlerinden biri değildir?

  10. Soru 10

    Aşağıdakilerden hangisi kent yerleşmelerini kır yerleşmelerinden ayıran özelliklerden biridir?

Yerleşme Konu Özeti

Yerleşme, insanların barınmak ve ekonomik faaliyetlerini sürdürmek amacıyla kurduğu mekânlardır. Yerleşme yerinin seçiminde su kaynakları, iklim, yer şekilleri, toprak verimi ve doğal afet riski gibi doğal faktörlerle ulaşım, ticaret, sanayi, savunma ve yönetim gibi beşerî faktörler etkilidir. Geleneksel konutlarda çevrede kolay bulunan malzeme kullanılır: Doğu Karadeniz'de ahşap, İç Anadolu'da kerpiç, Güneydoğu Anadolu'da taş, Kapadokya'da volkanik tüf buna örnektir. Çatıların eğimi de yağış miktarına göre değişir; bol yağışlı yerlerde çatılar daha diktir.

Yerleşmeler kır ve kent yerleşmeleri olarak ikiye ayrılır. Kır yerleşmelerinde nüfus azdır ve geçim tarım, hayvancılık, ormancılık gibi faaliyetlere dayanır. Türkiye'de köy dışındaki kır yerleşmeleri arasında mezra, kom, yayla, divan, çiftlik ve oba bulunur. Doku bakımından toplu ve dağınık yerleşmeler ayrılır: su kaynaklarının az olduğu İç Anadolu'da toplu, engebeli ve bol yağışlı Doğu Karadeniz'de dağınık yerleşme yaygındır. Dağınık yerleşmelerde evler bahçelerin ortasına kurulur ve evler arasındaki uzaklık fazladır.

Kentlerde nüfus yoğundur; ekonomik faaliyetler sanayi, ticaret ve hizmet ağırlıklıdır. Kentler öne çıkan fonksiyonlarına göre sanayi, liman, turizm, maden, tarım ve yönetim kentleri gibi gruplara ayrılır. Türkiye'de 1950'den sonra tarımda makineleşme, sanayileşme ve ulaşımın gelişmesiyle kentleşme hızlanmıştır. TYT'de yerleşme tiplerini tanıma, dağınık–toplu yerleşmenin nedenleri, kent fonksiyonları ve kentleşme oranı hesapları sık sorulur. Kentleşme oranını hesaplarken kent nüfusunu toplam nüfusa bölmeyi unutma; kır nüfusuna bölmek en sık yapılan hatadır.

Bilmen Gerekenler

  • Su kaynakları yerleşme yeri seçiminde en önemli doğal faktörlerdendir.
  • Mezra köye bağlı, tarım amaçlı küçük yerleşmedir; yayla yaz mevsiminde kullanılır.
  • Su kıtlığı toplu, bol su ve engebe dağınık yerleşmeye yol açar.
  • Konut malzemesi çevrede bulunan kaynağa göre değişir.
  • Kentleşme oranı = kent nüfusu ÷ toplam nüfus × 100.
  • Kent fonksiyonları: Zonguldak maden, Antalya turizm, Kocaeli sanayi, Mersin liman.
  • Türkiye'de kentleşme 1950 sonrasında hızlanmıştır.

Sık Yapılan Hatalar

  • Doğu Karadeniz'deki dağınık yerleşmeyi su kıtlığına bağlamak.
  • Mezra, kom ve yayla gibi kır yerleşmelerini birbirine karıştırmak.
  • Kentleşme oranını kır nüfusunu kent nüfusuna bölerek hesaplamak.
  • Liman fonksiyonunda yalnızca kıyının özelliklerini dikkate alıp hinterlandı unutmak.

Sıkça Sorulan Sorular

Yerleşme testini nasıl çözmeliyim?

Önce aşağıdaki konu özetini oku, ardından süreyi başlatıp soruları gerçek sınavdaki gibi çöz. Bitirdiğinde yanlış ve boş bıraktığın soruların çözümlerini incele; eksik kaldığın noktaları konu özetinden tekrar et ve testi yeniden çöz.

Yerleşme testi kaç soru ve kaç dakika?

Bu TYT Yerleşme testi 10 sorudan oluşur ve süresi 10 dakikadır. Test bittiğinde netin 4 yanlış 1 doğruyu götürür kuralına göre hesaplanır.