AYT Tanzimat Edebiyatı Testi
AYT Edebiyat Tanzimat Edebiyatı konusundan 10 soruluk süreli test. Başla butonuna bas, soruları çöz; bitirdiğinde netini ve her sorunun çözümünü anında gör. Testin altında konu özetini de bulabilirsin.
- 10 soru
- 12 dakika
- Çözümlü
- Test 1/2
-
Soru 1
Türk edebiyatının ilk yerli tiyatro eseri kabul edilen "Şair Evlenmesi"nin yazarı aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Şinasi'nin 1860'ta yayımlanan Şair Evlenmesi, görücü usulüyle evlenmeyi eleştiren tek perdelik bir komedidir ve ilk yerli tiyatro eserimiz kabul edilir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 2
Tanzimat birinci dönem sanatçılarının edebiyata bakışını en iyi yansıtan anlayış aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Birinci dönem sanatçıları (Şinasi, Namık Kemal, Ziya Paşa) edebiyatı halkı eğitme aracı olarak gördükleri için "toplum için sanat" anlayışını benimsemiştir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 3
Aşağıdaki "ilk" eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?Çözüm: İlk tarihi roman Namık Kemal'in Cezmi'sidir. İntibah ise yine Namık Kemal'in eseri olup ilk edebi roman kabul edilir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 4
Divan şiirinden seçtiği örneklerden oluşan, ancak Namık Kemal tarafından "Tahrib-i Harabat" adlı eserle eleştirilen antoloji aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Harabat, Ziya Paşa'nın hazırladığı üç ciltlik antolojidir. Namık Kemal, seçimlerdeki tutarsızlıkları Tahrib-i Harabat'ta eleştirmiştir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 5
"Talim-i Edebiyat" adlı edebiyat kuramı kitabının yazarıdır. "Her güzel şey şiirin konusudur" düşüncesini savunmuş, bu nedenle Muallim Naci ile tartışmıştır. "Araba Sevdası" romanında alafranga züppeliği eleştirmiştir.
Bu parçada sözü edilen sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Talim-i Edebiyat, Muallim Naci ile tartışmalar ve Araba Sevdası, Recaizade Mahmut Ekrem'i işaret eder. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 6
Aşağıdaki eserlerden hangisi Namık Kemal'e ait değildir?Çözüm: Sergüzeşt, Samipaşazade Sezai'nin romanıdır. Diğer eserler Namık Kemal'e aittir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 7
Eşi Fatma Hanım'ın ölümü üzerine yazılan ve Türk edebiyatında ölüm temasının en güçlü işlendiği eserlerden sayılan uzun şiir aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Makber, Abdülhak Hâmit Tarhan'ın eşinin ölümü üzerine yazdığı mersiye niteliğindeki şiiridir. Sahra şiir, Eşber ve Finten tiyatro eseridir; Zemzeme ise Recaizade'nindir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 8
I. Birinci dönemde "toplum için sanat", ikinci dönemde "sanat için sanat" anlayışı ağır basar.
II. İkinci dönem sanatçıları siyasi konulardan uzak durmuştur.
III. İkinci dönemde dilde sadeleşme birinci döneme göre daha çok ilerlemiştir.
Tanzimat edebiyatının dönemleriyle ilgili yukarıdaki bilgilerden hangileri doğrudur?Çözüm: II. Abdülhamit döneminin baskıları nedeniyle ikinci dönem sanatçıları siyasetten uzaklaşmış ve sanat için sanat anlayışına yönelmiştir. Ancak ikinci dönemde dil ağırlaşmıştır; III yanlıştır. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 9
Kafkasya'dan kaçırılıp İstanbul'da satılan bir cariyenin acıklı hayatını anlatan, esaret konusunu işleyen ve romantizmden realizme geçişin örneği sayılan roman aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Samipaşazade Sezai'nin Sergüzeşt romanı, cariye Dilber'in hikâyesiyle esaret sorununu işler; romantik ve realist özellikleri bir arada taşır. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 10
La Fontaine ve Lamartine gibi Fransız şairlerinden yaptığı şiir çevirilerini "Tercüme-i Manzume" adıyla yayımlayan Tanzimat sanatçısı aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Tercüme-i Manzume, Şinasi'nin Fransız şiirinden yaptığı çevirileri içerir ve Batı şiirinden yapılan ilk çeviriler arasında sayılır. Bu soruda hata mı var? Bildir
Sonucun
Tanzimat Edebiyatı Konu Özeti
Tanzimat edebiyatı, 1839 Tanzimat Fermanı'ndan sonra Batı etkisiyle başlayan ve 1860'ta Şinasi ile Agah Efendi'nin çıkardığı Tercüman-ı Ahval gazetesiyle edebî yönü belirginleşen dönemdir. Birinci dönem sanatçıları Şinasi, Namık Kemal ve Ziya Paşa, edebiyatı halkı eğitme aracı olarak görmüş ve "toplum için sanat" anlayışını benimsemiştir. Vatan, hürriyet, adalet, eşitlik gibi kavramlar edebiyata girmiş; roman, tiyatro, gazete makalesi gibi yeni türler Batı'dan alınmıştır. Dilde sadeleşme savunulmuş, ancak her zaman başarılamamıştır.
Şinasi, Şair Evlenmesi ile ilk yerli tiyatroyu yazmış, Tercüme-i Manzume ile Fransız şiirinden çeviriler yapmıştır. Namık Kemal; İntibah (ilk edebî roman), Cezmi (ilk tarihî roman) ve Vatan yahut Silistre ile öne çıkar. Ziya Paşa, Harabat antolojisi ile Terci-i Bend ve Terkib-i Bend'in şairidir. Ahmet Mithat Letaif-i Rivayat ile ilk hikâyeleri, Şemsettin Sami Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat ile ilk yerli romanı yazmıştır. İlk çeviri roman ise Yusuf Kâmil Paşa'nın Telemak'ıdır.
İkinci dönemde II. Abdülhamit'in baskıcı yönetimi nedeniyle sanatçılar siyasetten uzaklaşmış, "sanat için sanat" anlayışına yönelmiştir; dil de ağırlaşmıştır. Recaizade Mahmut Ekrem, Araba Sevdası ile ilk realist romanı yazmış, Talim-i Edebiyat'ta "Her güzel şey şiirin konusudur" görüşünü savunmuştur. Abdülhak Hâmit Makber, Sahra ve tiyatrolarıyla tanınır. Samipaşazade Sezai Sergüzeşt'i, Nabizade Nazım ise ilk köy romanı Karabibik'i ve ilk psikolojik denemelerden Zehra'yı yazmıştır.
Bilmen Gerekenler
- İlk özel gazete Tercüman-ı Ahval (1860, Şinasi–Agah Efendi).
- Şinasi: Şair Evlenmesi (ilk yerli tiyatro), Tercüme-i Manzume.
- Namık Kemal: İntibah (ilk edebî roman), Cezmi (ilk tarihî roman), Vatan yahut Silistre.
- Ziya Paşa: Harabat, Terci-i Bend, Terkib-i Bend, Zafername.
- İlk yerli roman: Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat; ilk çeviri roman: Telemak.
- Recaizade: Araba Sevdası (ilk realist roman), Talim-i Edebiyat.
- Nabizade Nazım: Karabibik (ilk köy romanı); Sezai: Sergüzeşt.
Sık Yapılan Hatalar
- İntibah ile Cezmi karıştırılır: ilk tarihî roman Cezmi'dir.
- Sergüzeşt Namık Kemal'e mal edilir; yazarı Samipaşazade Sezai'dir.
- İkinci dönemde dilin sadeleştiği sanılır; aksine dil ağırlaşmıştır.
- Tahrib-i Harabat'ın yazarı Ziya Paşa sanılır; Namık Kemal, Harabat'ı eleştirmek için yazmıştır.
Sıkça Sorulan Sorular
Tanzimat Edebiyatı testini nasıl çözmeliyim?
Önce aşağıdaki konu özetini oku, ardından süreyi başlatıp soruları gerçek sınavdaki gibi çöz. Bitirdiğinde yanlış ve boş bıraktığın soruların çözümlerini incele; eksik kaldığın noktaları konu özetinden tekrar et ve testi yeniden çöz.
Tanzimat Edebiyatı testi kaç soru ve kaç dakika?
Bu AYT Tanzimat Edebiyatı testi 10 sorudan oluşur ve süresi 12 dakikadır. Test bittiğinde netin 4 yanlış 1 doğruyu götürür kuralına göre hesaplanır.