AYT Roman Testi
AYT Edebiyat Roman konusundan 10 soruluk süreli test. Başla butonuna bas, soruları çöz; bitirdiğinde netini ve her sorunun çözümünü anında gör. Testin altında konu özetini de bulabilirsin.
- 10 soru
- 12 dakika
- Çözümlü
- Test 1/2
-
Soru 1
Olayların, kişilerin, zaman ve mekânın ayrıntılı biçimde işlendiği; birden çok olay ve kişiyi kapsayabilen uzun soluklu kurmaca anlatı türü aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Roman, geniş bir olay örgüsü, çok sayıda kişi ve ayrıntılı zaman-mekân tasvirleriyle kurulan uzun kurmaca anlatıdır. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 2
Kişilerin iç dünyasını, düşüncelerini ve geçmişlerini bilen; olup biten her şeyden haberdar olan anlatıcının kullandığı bakış açısına ne ad verilir?Çözüm: Her şeyi bilen, kişilerin aklından geçenleri de aktaran anlatıcıya ilahi (hâkim, tanrısal) bakış açısı denir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 3
Kapıyı açtığımda annem mutfaktaydı. Ben içeri girince başını kaldırdı, bir şey demedi. O sessizliğin ne anlama geldiğini çok iyi biliyordum.
Bu parçada kullanılan anlatıcı ve bakış açısı aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Olayları yaşayan kişi birinci kişi ağzıyla ("açtığımda, biliyordum") anlatmaktadır. Bu, kahraman anlatıcı bakış açısıdır. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 4
Ahmet Mithat Efendi'nin romanlarında sık görülen ve Tanzimat romanının teknik kusurlarından sayılan durum aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Tanzimat romancıları, özellikle Ahmet Mithat, halkı eğitme amacıyla olayların arasına girip okura seslenir ve bilgi verir; bu durum kurgunun gerçekliğini zedeler. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 5
Aşağıdaki romanlardan hangisi tarihi roman türündedir?Çözüm: Kemal Tahir'in Devlet Ana romanı, Osmanlı Devleti'nin kuruluş dönemini anlatan tarihi bir romandır. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 6
Kişinin zihninden geçenlerin mantık sırası ve dil bilgisi kurallarına bağlı kalınmadan, çağrışımlarla ve olduğu gibi aktarılması tekniğine ne ad verilir?Çözüm: Bilinç akışı, düşüncelerin kesintisiz ve düzensiz akışını yansıtan modern anlatım tekniğidir. Geriye dönüş geçmişe dönmeyi, leitmotiv bir sözün tekrarını, montaj başka metinlerin esere eklenmesini ifade eder. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 7
Postmodern romanda görülen, romanın kendi yazılış sürecini ve kurgu olduğunu okura hissettirerek bunu konu edinmesi tekniğine ne ad verilir?Çözüm: Üstkurmaca (üstkurgu), metnin kendi kurgusallığının farkında olduğunu gösterdiği ve yazma sürecini sergilediği tekniktir. Metinlerarasılık ise başka metinlere göndermeler yapılmasıdır. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 8
I. Roman türü Türk edebiyatına Tanzimat döneminde Batı'dan girmiştir.
II. Türkçeye ilk çevrilen roman, Yusuf Kâmil Paşa'nın Fénelon'dan çevirdiği Telemak'tır.
III. İlk yerli roman, Şemsettin Sami'nin Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat'ıdır.
Yukarıdaki bilgilerden hangileri doğrudur?Çözüm: Roman, Tanzimat döneminde Batı'dan alınmıştır; ilk çeviri roman Telemak (1862), ilk yerli roman Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat'tır (1872). Üç bilgi de doğrudur. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 9
Aşağıdaki roman – yazar eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?Çözüm: Kürk Mantolu Madonna, Sabahattin Ali'nin romanıdır. Sait Faik daha çok hikâyeleriyle tanınır. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 10
Yazarın belirli bir düşünceyi savunmak amacıyla kurguladığı, olayların ve kişilerin bu düşünceyi kanıtlayacak biçimde düzenlendiği roman türüne ne ad verilir?Çözüm: Tezli romanda yazar bir fikri kanıtlamak için kurguyu yönlendirir. Pikaresk roman ise kurnaz, gezgin bir kahramanın serüvenlerini anlatır. Bu soruda hata mı var? Bildir
Sonucun
Roman Konu Özeti
Roman, olayların, kişilerin, zamanın ve mekânın ayrıntılı biçimde işlendiği, uzun soluklu kurmaca bir anlatı türüdür. Olay örgüsü, kişiler, zaman, mekân ve anlatıcı romanın temel yapı unsurlarıdır. Anlatıcının olaylara bakışı bakış açısını belirler: her şeyi bilen anlatıcı ilahi (hâkim) bakış açısını, olayları yaşayan ve birinci kişi ağzıyla anlatan kişi kahraman anlatıcı bakış açısını, yalnızca gördüklerini aktaran anlatıcı ise gözlemci bakış açısını kullanır.
Konularına göre tarihî, macera, polisiye, bilim-kurgu, psikolojik, tezli ve pikaresk gibi roman türleri vardır. Tezli romanda yazar bir düşünceyi kanıtlamak için kurguyu yönlendirir. Modern romanda bilinç akışı, iç monolog, geriye dönüş, montaj ve leitmotiv gibi teknikler kullanılır. Postmodern romanda ise üstkurmaca, metinlerarasılık ve pastiş öne çıkar. Bilinç akışı, zihinden geçenlerin mantık sırasına bağlı kalmadan aktarılmasıdır; üstkurmaca ise romanın kendi yazılış sürecini konu edinmesidir.
Roman, Türk edebiyatına Tanzimat döneminde Batı'dan girmiştir. İlk çeviri roman Yusuf Kâmil Paşa'nın Telemak'ı, ilk yerli roman Şemsettin Sami'nin Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat'ıdır. Tanzimat romanında yazarın araya girip okura bilgi vermesi gibi teknik kusurlar görülür. Servet-i Fünun döneminde Halit Ziya ile teknik olgunluğa ulaşan roman; Milli Edebiyat'ta Anadolu'ya, Cumhuriyet döneminde köy gerçeğine, bireyin iç dünyasına ve modern-postmodern arayışlara açılmıştır; Oğuz Atay ve Orhan Pamuk bu arayışın önemli adlarıdır.
Bilmen Gerekenler
- Temel unsurlar: olay örgüsü, kişiler, zaman, mekân, anlatıcı.
- İlahi bakış açısı her şeyi bilir; kahraman anlatıcı birinci kişi ağzıyla anlatır.
- Bilinç akışı: zihinden geçenlerin çağrışımlarla, düzensizce aktarılması.
- Üstkurmaca: romanın kendi kurgusallığını ve yazılışını konu edinmesi.
- İlk çeviri roman Telemak, ilk yerli roman Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat.
- Tarihî roman örneği: Kemal Tahir'in Devlet Ana'sı.
- Kürk Mantolu Madonna ve Kuyucaklı Yusuf Sabahattin Ali'nindir.
Sık Yapılan Hatalar
- Kahraman anlatıcı ile gözlemci anlatıcı karıştırılır; kahraman anlatıcı olayların içindedir.
- Bilinç akışı ile iç çözümleme karıştırılır; iç çözümlemede anlatıcı kişinin iç dünyasını yorumlar.
- Üstkurmaca ile metinlerarasılık aynı sanılır; metinlerarasılık başka metinlere göndermedir.
- Tanzimat romanındaki yazar müdahalesi modern bir teknik sanılır; aslında teknik bir kusurdur.
Sıkça Sorulan Sorular
Roman testini nasıl çözmeliyim?
Önce aşağıdaki konu özetini oku, ardından süreyi başlatıp soruları gerçek sınavdaki gibi çöz. Bitirdiğinde yanlış ve boş bıraktığın soruların çözümlerini incele; eksik kaldığın noktaları konu özetinden tekrar et ve testi yeniden çöz.
Roman testi kaç soru ve kaç dakika?
Bu AYT Roman testi 10 sorudan oluşur ve süresi 12 dakikadır. Test bittiğinde netin 4 yanlış 1 doğruyu götürür kuralına göre hesaplanır.