AYT Boşaltım Sistemi Testi
AYT Biyoloji Boşaltım Sistemi konusundan 10 soruluk süreli test. Başla butonuna bas, soruları çöz; bitirdiğinde netini ve her sorunun çözümünü anında gör. Testin altında konu özetini de bulabilirsin.
- 10 soru
- 12 dakika
- Çözümlü
- Test 1/2
-
Soru 1
Nefronda kanın süzüldüğü ve süzüntünün Bowman kapsülüne geçtiği kılcal damar yumağı aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Glomerulus, Bowman kapsülü içindeki kılcal damar yumağıdır; kan basıncının etkisiyle plazmanın bir kısmı buradan kapsüle süzülür. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 2
Aminoasitlerin yıkımıyla oluşan zehirli amonyağın daha az zehirli olan üreye dönüştürüldüğü organ aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Amonyak karaciğerde üreye dönüştürülür; üre kanla böbreklere taşınır ve idrarla atılır. Böbrekler üreyi üretmez, kandan uzaklaştırır. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 3
Sağlıklı bir bireyde glomerulustan Bowman kapsülüne süzülen sıvıda aşağıdakilerden hangisinin bulunması beklenmez?Çözüm: Süzülme büyüklüğe göre seçicidir; kan hücreleri ve büyük proteinler süzülmez. Glikoz, aminoasit, üre ve iyonlar gibi küçük moleküller süzüntüye geçer. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 4
Nefronda gerçekleşen geri emilimle ilgili,
I. Sağlıklı bir bireyde süzülen glikozun tamamı geri emilir.
II. Geri emilimde aktif taşıma kullanılabilir.
III. Üre hiç geri emilmez.
ifadelerinden hangileri doğrudur?Çözüm: Glikoz sağlıklı bireyde proksimal tüpte tamamen, aktif taşımayla geri emilir. Üre ise difüzyonla kısmen geri emilir; bu nedenle III yanlıştır. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 5
Böbrek tüplerinden Na+ geri emilimini artırarak vücutta tuz ve su tutulmasını sağlayan hormon aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Böbrek üstü bezi kabuğundan salgılanan aldosteron, distal tüp ve toplama kanalından Na+ geri emilimini artırır; Na+ ile birlikte su da geri alınır. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 6
Kan pH'sı normalin altına düştüğünde böbreklerin bu duruma yanıtı aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: pH düştüğünde böbrekler fazla H+ iyonlarını kandan tüp içine salgılar, bikarbonatı ise geri emer; böylece kan pH'sı yükselir ve idrar daha asidik olur. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 7
İdrarın oluşup vücut dışına atılıncaya kadar izlediği yol aşağıdakilerin hangisinde doğru sıralanmıştır?Çözüm: İdrar böbrekte oluşur, üreterlerle idrar kesesine taşınır, burada depolanır ve üretra ile dışarı atılır. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 8
Sağlıklı bir bireyde üç maddenin kan plazması, Bowman kapsülündeki süzüntü ve idrardaki derişimleri (g/100 mL) şöyledir:
X: plazma 0,1 – süzüntü 0,1 – idrar 0
Y: plazma 7 – süzüntü 0 – idrar 0
Z: plazma 0,03 – süzüntü 0,03 – idrar 2
X, Y ve Z maddeleri aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?Çözüm: X süzülüyor ama idrarda hiç yok; tamamen geri emilen glikozdur. Y hiç süzülmüyor; büyük molekül olan plazma proteinidir. Z süzülüyor ve suyun geri emilmesiyle idrarda derişimi çok artıyor; bu da üredir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 9
Hipofizden ADH salgılanamayan bir bireyde,
I. Günlük idrar miktarı artar.
II. İdrarın derişimi (yoğunluğu) azalır.
III. İdrarla glikoz atılır.
durumlarından hangilerinin görülmesi beklenir?Çözüm: ADH toplama kanallarından su geri emilimini artırır. ADH yoksa su geri emilemez; çok miktarda seyreltik idrar oluşur. İdrarda glikoz görülmesi ADH ile değil, insülin eksikliği gibi kan şekerini yükselten durumlarla ilgilidir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 10
Kaza sonucu çok kan kaybeden bir bireyde kan hacmini korumaya yönelik olarak aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesi beklenmez?Çözüm: Kan hacmi ve basıncı düşünce vücut suyu tutmaya çalışır: ADH ve aldosteron artar, Na+ ve su geri emilimi artar. Bunun sonucunda idrar miktarı artmaz, azalır. Bu soruda hata mı var? Bildir
Sonucun
Boşaltım Sistemi Konu Özeti
Boşaltım sistemi, metabolizma sonucu oluşan azotlu atıkları, fazla su ve iyonları vücuttan uzaklaştırarak iç dengeyi korur. Aminoasit yıkımıyla oluşan zehirli amonyak karaciğerde üreye dönüştürülür ve böbreklerle atılır. Böbreklerin yapı ve görev birimi nefrondur. Nefron; glomerulus, Bowman kapsülü, proksimal tüp, Henle kulpu ve distal tüpten oluşur; birçok nefron toplama kanalına açılır. İdrar böbrekten üreterlerle idrar kesesine taşınır ve üretrayla dışarı atılır.
İdrar oluşumu süzülme, geri emilim ve salgılama aşamalarıyla gerçekleşir. Glomerulusta kan basıncıyla plazmanın küçük molekülleri Bowman kapsülüne süzülür; kan hücreleri ve büyük proteinler süzülmez. Süzüntüdeki glikoz ve aminoasitlerin tamamı, suyun ve iyonların büyük kısmı geri emilir; bu olayda aktif taşıma ve difüzyon birlikte kullanılır. Üre kısmen geri emilir. Tübüler salgılamada H+, K+, bazı ilaçlar ve zehirler kandan tüp içine aktarılır; böylece kan pH'sı da düzenlenir.
Böbreklerin çalışması hormonlarla düzenlenir. Hipotalamusta üretilip arka hipofizden salgılanan ADH, toplama kanallarından su geri emilimini artırır ve idrarı derişik hâle getirir; ADH yetersizliğinde çok miktarda seyreltik idrar oluşur. Böbrek üstü bezi kabuğundan salgılanan aldosteron Na+ geri emilimini artırır, Na+ ile birlikte su da tutulur. Kan kaybı ya da susuzluk durumunda bu hormonların salgısı artar, idrar miktarı azalır ve kan hacmi korunmaya çalışılır.
Bilmen Gerekenler
- Üre karaciğerde üretilir, böbreklerle atılır.
- Süzülme glomerulustan Bowman kapsülüne olur; kan hücreleri ve büyük proteinler süzülmez.
- Glikoz ve aminoasitlerin tamamı proksimal tüpte geri emilir.
- Tübüler salgılamada H+, K+ ve bazı ilaçlar kandan tüpe geçer.
- ADH su geri emilimini artırır; idrar azalır ve derişikleşir.
- Aldosteron Na+ geri emilimini artırır.
- İdrar yolu: böbrek → üreter → idrar kesesi → üretra.
Sık Yapılan Hatalar
- Ürenin böbrekte üretildiğini sanmak.
- Üreter ile üretrayı karıştırmak.
- Ürenin hiç geri emilmediğini düşünmek; bir kısmı difüzyonla geri emilir.
- İdrarda glikoz görülmesini ADH eksikliğine bağlamak; bu durum kan şekerinin yüksekliğiyle ilgilidir.
Sıkça Sorulan Sorular
Boşaltım Sistemi testini nasıl çözmeliyim?
Önce aşağıdaki konu özetini oku, ardından süreyi başlatıp soruları gerçek sınavdaki gibi çöz. Bitirdiğinde yanlış ve boş bıraktığın soruların çözümlerini incele; eksik kaldığın noktaları konu özetinden tekrar et ve testi yeniden çöz.
Boşaltım Sistemi testi kaç soru ve kaç dakika?
Bu AYT Boşaltım Sistemi testi 10 sorudan oluşur ve süresi 12 dakikadır. Test bittiğinde netin 4 yanlış 1 doğruyu götürür kuralına göre hesaplanır.