TYT Anlatım Bozuklukları Testi
TYT Türkçe Anlatım Bozuklukları konusundan 10 soruluk süreli test. Başla butonuna bas, soruları çöz; bitirdiğinde netini ve her sorunun çözümünü anında gör. Testin altında konu özetini de bulabilirsin.
- 10 soru
- 12 dakika
- Çözümlü
- Test 1/2
-
Soru 1
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde gereksiz sözcük kullanımından kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?Çözüm: A'da 'yaklaşık olarak' ve 'kadar' aynı anlamı (tahmin) karşılar; biri gereksizdir. B aynı düşüncenin doğru anlatımıdır. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 2
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde anlamca çelişen sözcüklerin bir arada kullanılmasından kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?Çözüm: E'de 'kesinlikle' kesinlik, '-abilir' ise olasılık bildirir; iki anlam birbiriyle çelişir. B'deki 'herhâlde' yalnızca tahmin bildirdiği için cümle bozuk değildir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 3
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir sözcüğün yanlış anlamda kullanılmasından kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?Çözüm: 'rağmen' karşıtlık bildirir; oysa çok çalışmak ile bölümü kazanmak arasında neden-sonuç ilişkisi vardır. 'rağmen' yerine 'sayesinde' ya da 'için' kullanılmalıdır. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 4
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde özne-yüklem uyumsuzluğu vardır?Çözüm: B'de özne 'sen ve ben' olduğu için yüklem birinci çoğul kişiyle çekimlenmelidir: başaracağız. C'de insan bildiren çoğul özneyle tekil yüklem kullanılabilir; bu bir bozukluk değildir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 5
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ortak kullanılan bir ögeden kaynaklanan anlatım bozukluğu vardır?Çözüm: D'de 'arkadaşına' ögesi iki yükleme ortak yapılmıştır; ancak 'güvenmek' '-e' hâli, 'sevmek' ise '-i' hâli ister. Doğrusu: 'Arkadaşına güveniyor ve onu çok seviyor.' A ve E'de ortak nesne her iki yükleme de uyar. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 6
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde mantık hatasından kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?Çözüm: E'de hayatını kaybeden kişilerin sağlık durumundan söz edilmesi mantığa aykırıdır; 'yaralananların' denmelidir. Diğer cümlelerde olaylar mantıklı bir sıra ve ilişki içindedir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 7
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ek eksikliğinden kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?Çözüm: D'de 'okul' sözcüğü tamlayan eki almadığı için 'okul sorunları' gibi yanlış bir tamlama ortaya çıkar. Doğrusu: 'okulun ve öğrencilerin sorunlarını'. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 8
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde anlam belirsizliği vardır?Çözüm: B'deki 'kardeşini' hem 'senin kardeşini' hem 'onun kardeşini' anlamına gelebilir; belirsizlik vardır. A'da 'senin' sözcüğü kullanıldığı için anlam açıktır. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 9
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde anlatım bozukluğu yoktur?Çözüm: A'da anlatım açık ve doğrudur. B ve C'de gereksiz sözcük ('ortalama - civarında', 'yeniden - tekrar'), D'de özne-yüklem uyumsuzluğu ('gittik' olmalı), E'de çelişki vardır. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 10
(I) Kütüphanemizde iki binden fazla kitap bulunuyor. (II) Okuyucularımız bu kitaplardan ücretsiz yararlanabilir. (III) Okuyucularımız, ödünç aldıkları kitaplara on beş gün içinde iade etmelidir. (IV) Süresi dolan kitaplar kütüphaneye teslim edilmelidir. (V) Yeni kitap istekleri her ayın ilk haftasında toplanır.
Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde anlatım bozukluğu vardır?Çözüm: III. cümlede 'iade etmek' fiili nesne ister ('neyi iade etmeli?'); 'kitaplara' sözcüğü yönelme hâli eki aldığı için yanlıştır, 'kitapları' olmalıdır. Bu bir ek yanlışlığıdır; diğer cümleler dil bilgisi ve anlam bakımından doğrudur. Bu soruda hata mı var? Bildir
Sonucun
Anlatım Bozuklukları Konu Özeti
Anlatım bozukluğu, bir cümlenin anlamca ya da dil bilgisi bakımından kusurlu kurulmasıdır. Anlama dayalı bozukluklar arasında gereksiz sözcük kullanımı, anlamca çelişen sözcüklerin bir arada kullanılması, sözcüğün yanlış anlamda kullanılması, mantık hataları ve anlam belirsizliği bulunur. Örneğin 'yaklaşık ... kadar' ya da 'yeniden tekrar' kullanımlarında sözcüklerden biri gereksizdir; 'kesinlikle ... -ebilir' kullanımında ise kesinlik ile olasılık çelişir. Bu tür hataları fark etmek için cümledeki her sözcüğün gerçekten gerekli olup olmadığını sorgulamalısın.
Yapıya dayalı bozukluklar ise özne-yüklem uyumsuzluğu, ortak ögelerin yanlış kullanılması, ek eksikliği ya da ek yanlışlığı, tamlama yanlışlıkları ve çatı uyumsuzluğudur. İki yükleme ortak yapılan bir öge, her iki yüklemin istediği hâl ekine uymalıdır. TYT'de bozukluğun nedenini bulma, bozuk cümleyi seçme ya da bozukluk bulunmayan cümleyi belirleme soruları gelir. Cümleyi yüksek sesle okuyormuş gibi dikkatle okumak hatayı fark etmeni kolaylaştırır.
Bilmen Gerekenler
- Aynı anlamı taşıyan iki sözcük birlikte kullanılırsa biri gereksizdir.
- Kesinlik ve olasılık bildiren sözcükler aynı cümlede çelişki yaratır.
- Ortak öge, bağlandığı tüm yüklemlerin istediği hâl ekine uymalıdır.
- Farklı kişilerden oluşan öznede yüklem varsa birinci kişiye, yoksa ikinci kişiye göre çekimlenir: 'Sen ve ben gideceğiz.'
- İnsan bildiren çoğul özneyle tekil yüklem kullanılabilir; bu bozukluk sayılmaz.
- Eksik iyelik veya tamlayan eki anlam belirsizliğine yol açabilir.
- Bağlaç ve edatların ('rağmen, için, dolayı') anlam ilişkisine uygun kullanılması gerekir.
Sık Yapılan Hatalar
- Her tekil yüklemi özne-yüklem uyumsuzluğu saymak.
- Bozukluk bulunan cümleyi bulup bozukluğun türünü yanlış adlandırmak.
- Uzun ve karmaşık görünen cümleyi, bozukluk olmasa da bozuk sanmak.
- Ortak öge sorularında yüklemlerin istediği hâl eklerini tek tek denememek.
Sıkça Sorulan Sorular
Anlatım Bozuklukları testini nasıl çözmeliyim?
Önce aşağıdaki konu özetini oku, ardından süreyi başlatıp soruları gerçek sınavdaki gibi çöz. Bitirdiğinde yanlış ve boş bıraktığın soruların çözümlerini incele; eksik kaldığın noktaları konu özetinden tekrar et ve testi yeniden çöz.
Anlatım Bozuklukları testi kaç soru ve kaç dakika?
Bu TYT Anlatım Bozuklukları testi 10 sorudan oluşur ve süresi 12 dakikadır. Test bittiğinde netin 4 yanlış 1 doğruyu götürür kuralına göre hesaplanır.