TYT Osmanlı Yükselme Dönemi Testi
TYT Tarih Osmanlı Yükselme Dönemi konusundan 10 soruluk süreli test. Başla butonuna bas, soruları çöz; bitirdiğinde netini ve her sorunun çözümünü anında gör. Testin altında konu özetini de bulabilirsin.
- 10 soru
- 10 dakika
- Çözümlü
- Test 1/2
-
Soru 1
Memlüklere karşı kazandığı zaferlerden sonra halifeliği Osmanlı Devleti'ne geçiren padişah aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Yavuz Sultan Selim, Mercidabık (1516) ve Ridaniye (1517) savaşlarında Memlükleri yenmiş ve halifelik Osmanlı'ya geçmiştir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 2
Kanuni Sultan Süleyman döneminde yapılan ve Macaristan'ın büyük bölümünün Osmanlı denetimine girmesini sağlayan savaş aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: 1526'da yapılan Mohaç Savaşı'nı Osmanlılar kısa sürede kazanmış ve Macaristan büyük ölçüde Osmanlı denetimine girmiştir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 3
1538 Preveze Deniz Savaşı'nda Haçlı donanmasını yenen Osmanlı donanmasının komutanı aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Preveze'de Osmanlı donanmasına Kaptan-ı Derya Barbaros Hayrettin Paşa komuta etmiştir. Bu zaferle Osmanlı Akdeniz'de üstünlük kurmuştur. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 4
1473 Otlukbeli Savaşı'nda Fatih Sultan Mehmet'in yendiği devlet aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Fatih, Otlukbeli Savaşı'nda Akkoyunlu Hükümdarı Uzun Hasan'ı yenmiştir. Böylece doğudaki önemli bir tehlike ortadan kaldırılmıştır. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 5
1514 Çaldıran Savaşı'nın Osmanlı Devleti açısından en önemli sonucu aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Yavuz Sultan Selim'in Safevileri yendiği Çaldıran Savaşı ile Doğu Anadolu'daki Safevi tehdidi büyük ölçüde azalmıştır. Halifelik ve Mısır, Memlüklere karşı kazanılan zaferlerle ilgilidir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 6
16. yüzyılda Portekizliler Ümit Burnu yoluyla Hint Okyanusu'na ulaşarak baharat ticaretini denetim altına almaya ve bölgedeki Müslüman tüccarların faaliyetlerini engellemeye başladı. Osmanlı Devleti ise Hint Okyanusu'na çeşitli deniz seferleri düzenledi.
Bu bilgilere göre Osmanlı'nın bu seferleri düzenlemesinin temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Portekiz'in baharat yolunu denetim altına alması hem ticaret gelirlerini hem de Müslüman tüccarları olumsuz etkiliyordu. Hint Deniz Seferleri bu etkiyi kırmaya yöneliktir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 7
Kanuni Sultan Süleyman döneminde Fransa'ya kapitülasyonlar (ticari ayrıcalıklar) verilmesinin siyasi amaçlarından biri aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Osmanlı, Kutsal Roma-Germen İmparatorluğu'nun (Habsburglar) gücünü dengelemek için Fransa'yı desteklemiş, böylece Avrupa'da Osmanlı'ya karşı bir Hristiyan birliğinin oluşmasını zorlaştırmak istemiştir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 8
Aşağıdakilerden hangisi Kanuni Sultan Süleyman döneminde gerçekleşmemiştir?Çözüm: Belgrad'ın fethi (1521), Mohaç (1526), Birinci Viyana Kuşatması (1529) ve Preveze (1538) Kanuni dönemine aittir. İkinci Viyana Kuşatması 1683'te, IV. Mehmet döneminde yapılmıştır. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 9
Fatih Sultan Mehmet, veziriazamlığa devşirme kökenli devlet adamlarını getirmiş, taht kavgalarını önlemek amacıyla hazırlattığı kanunnamede padişahın gerektiğinde kardeşlerini ortadan kaldırabileceğine yer vermiş ve devlet işlerinin kanunlarla düzenlenmesine önem vermiştir.
Bu uygulamaların ortak amacı aşağıdakilerden hangisidir?Çözüm: Devşirme kökenli yöneticiler padişaha doğrudan bağlıdır; taht kavgalarının önlenmesi ve kanunlaştırma da devlet düzenini padişah otoritesi etrafında sağlamlaştırır. Hepsinin ortak amacı merkezî otoriteyi güçlendirmektir. Bu soruda hata mı var? Bildir -
Soru 10
Sokullu Mehmet Paşa döneminde Don ve Volga nehirlerinin bir kanalla birleştirilmesi ve Süveyş'te Akdeniz ile Kızıldeniz'i birleştirecek bir kanal açılması planlanmıştır.
Bu projelerle;
I. Rusya'nın güneye doğru ilerleyişini durdurmak
II. Hint Okyanusu'nda Portekizlilere karşı daha etkili olmak
III. Habsburg topraklarına denizden ulaşmak
amaçlarından hangilerine ulaşılmak istendiği söylenebilir?Çözüm: Don-Volga Kanalı Rusya'nın güneye ilerleyişini durdurmayı ve Orta Asya ile bağlantıyı amaçlar; Süveyş Kanalı ise donanmanın Hint Okyanusu'na kolayca geçmesini sağlayarak Portekiz'e karşı etkinliği artırmayı hedefler. Projelerin Habsburglarla bir ilgisi yoktur. Bu soruda hata mı var? Bildir
Sonucun
Osmanlı Yükselme Dönemi Konu Özeti
Yükselme Dönemi, İstanbul'un fethinden (1453) Sokullu Mehmet Paşa'nın ölümüne (1579) kadar süren ve Osmanlı'nın bir dünya gücüne dönüştüğü dönemdir. Fatih, Otlukbeli'de Akkoyunluları yenmiş ve merkezî otoriteyi güçlendiren düzenlemeler yapmıştır. Yavuz Sultan Selim, Çaldıran'da Safevileri, Mercidabık ve Ridaniye'de Memlükleri yenmiş; halifelik Osmanlı'ya geçmiştir. Bu dönemde Osmanlı, doğuda ve güneyde önemli rakiplerini etkisiz hâle getirerek İslam dünyasının lider devleti konumuna yükselmiş, ticaret yollarının önemli bir bölümünü de denetimi altına almıştır.
Kanuni Sultan Süleyman döneminde Belgrad alınmış, Mohaç'ta Macaristan yenilmiş ve Birinci Viyana Kuşatması yapılmıştır. Barbaros Hayrettin Paşa'nın Preveze zaferiyle Akdeniz'de üstünlük sağlanmıştır. Fransa'ya kapitülasyonlar verilerek Habsburglara karşı denge politikası izlenmiş, Portekiz'e karşı Hint Deniz Seferleri düzenlenmiştir. Sokullu döneminde Don-Volga ve Süveyş kanal projeleri gündeme gelmiştir. Bu gelişmeler, Osmanlı'nın hem karada hem de denizde dönemin en güçlü devletlerinden biri olduğunu gösterir.
TYT'de padişahlar ile savaş ve antlaşmaların eşleştirilmesi, kapitülasyonların amacı ve kanal projelerinin hedefleri sıkça sorulur. Kanuni döneminde olmayan bir olayı bulma soruları için Birinci ve İkinci Viyana Kuşatmalarını karıştırmamalısın. Metinli sorularda ise uygulamaların ortak amacını bulman istenebilir; örneğin Fatih'in düzenlemelerinin merkezî otoriteyi güçlendirmeye yönelik olduğunu fark etmelisin. Savaşları doğu, batı ve deniz politikası başlıkları altında gruplamak, bilgileri daha kolay hatırlamanı ve seçenekleri hızla elemeni sağlar.
Bilmen Gerekenler
- Otlukbeli (1473): Fatih, Akkoyunlu Uzun Hasan'ı yenmiştir.
- Çaldıran (1514) Safevilere karşı kazanılmıştır.
- Mercidabık (1516) ve Ridaniye (1517) ile halifelik Osmanlı'ya geçmiştir.
- Mohaç (1526) Kanuni döneminde Macaristan'a karşı kazanılmıştır.
- Birinci Viyana Kuşatması 1529'da Kanuni döneminde yapılmıştır.
- Preveze (1538) Barbaros Hayrettin Paşa komutasında kazanılmıştır.
- Don-Volga ve Süveyş kanal projeleri Sokullu Mehmet Paşa dönemindedir.
Sık Yapılan Hatalar
- İkinci Viyana Kuşatması'nı (1683) Kanuni'ye bağlamak.
- Halifeliğin Çaldıran Savaşı ile geçtiğini sanmak; halifelik Memlüklerin yenilmesiyle geçmiştir.
- Kapitülasyonların başlangıçta yalnızca ekonomik amaçla verildiğini düşünmek; siyasi amaç da vardır.
- Otlukbeli Savaşı'nı Safevilerle yapılmış sanmak.
Sıkça Sorulan Sorular
Osmanlı Yükselme Dönemi testini nasıl çözmeliyim?
Önce aşağıdaki konu özetini oku, ardından süreyi başlatıp soruları gerçek sınavdaki gibi çöz. Bitirdiğinde yanlış ve boş bıraktığın soruların çözümlerini incele; eksik kaldığın noktaları konu özetinden tekrar et ve testi yeniden çöz.
Osmanlı Yükselme Dönemi testi kaç soru ve kaç dakika?
Bu TYT Osmanlı Yükselme Dönemi testi 10 sorudan oluşur ve süresi 10 dakikadır. Test bittiğinde netin 4 yanlış 1 doğruyu götürür kuralına göre hesaplanır.